Intern conflict in NGO’s: waarom we ons zorgen maken (en wat helpt)

Steeds minder zin in een vergadering met die ene persoon? Merk je dat er spanning is tussen twee collega’s? Snauwt de voorzitter van de vergadering? Veel organisaties bevinden zich in een moeilijke periode. Bezuinigingen, reorganisaties en een wereld die steeds onrustiger voelt, leggen druk op teams en samenwerkingen. Die druk vertaalt zich vaak naar iets anders: meer interne conflicten.

Dat is op zichzelf niet verrassend. Tijdens de coronacrisis zagen we vergelijkbare bewegingen. Wanneer de externe druk toeneemt, neemt ook de spanning binnen sociale bewegingen toe.

Bij Stroomversnellers werken we met veel verschillende NGO’s en progressieve organisaties. Onze trainers staan midden in de praktijk en krijgen daardoor soms eerder zicht op patronen die zich in de sector ontwikkelen. Een trend die ons zorgen baart, is de impact die interne conflicten hebben op de effectiviteit van de bewegingen die we ondersteunen.

Conflicten hebben namelijk een grote impact. Ze kosten energie, tijd en geld. Waardevolle medewerkers of vrijwilligers vertrekken of vallen langdurig uit en teams verliezen hun slagkracht. We willen de wereld mooier maken en ondertussen houden we het zelf amper vol! Terwijl progressieve organisaties heel hard nodig zijn - net als zorg en aandacht voor elkaar, en het actief voorleven van idealen.

Conflict is niet het probleem

Conflict is niet per definitie slecht: zonder wrijving, geen glans, gaat het gezegde! Het is dankzij koppige mensen die dingen niet accepteren, dat sociale bewegingen successen hebben geboekt. Een activist herkent diens eigen verzet vaak als een strijd voor rechtvaardigheid, zorg en principes. Iemand die actie voert, is een drammer uit noodzaak. Dat geldt ook vaak voor weerstand en conflict binnen teams. Vaak gaat dat ook, op een kleiner niveau, over rechtvaardigheid, noodzakelijke zorg, behoeften die mensen hebben, of principes die belangrijk zijn.

Organisaties die werken aan sociale verandering bestaan uit betrokken mensen met sterke waarden, overtuigingen en idealen. Verschillen in perspectief horen daarbij. Wrijving hoort bij samenwerking, en juist in onze sector komt dat meer voor, omdat er veel op het spel staat, mensen hun idealen sterk voelen, en de druk van buiten toeneemt. Juist een conflict kan dan een slagvaardigere en inclusievere beweging opleveren! Toch zien we in veel NGO’s dat conflict vaak wordt vermeden. Ook bij ons intern! En soms verdwijnen spanningen dan onder tafel. Dan zijn ze te groot, pijnlijk of explosief om nog te bespreken. Maar onuitgesproken spanning verdwijnt zelden vanzelf.

Het is daarom belangrijk om niet beter te leren conflict te vermijden, maar om te leren er beter mee om te gaan.

Workshop: omgaan met conflict binnen NGO’s

In onze workshop “Omgaan met conflict” (Hobbels op de weg) onderzoeken we samen hoe spanning en weerstand werken in groepen.

We kijken bijvoorbeeld naar:

• hoe minderheidsstemmen gehoord kunnen worden;
• welke behoeften er vaak onder conflicten schuilgaan;
• hoe weerstand zich uit binnen teams;
• manieren om beter te luisteren, samen te vatten en door te vragen;
• stressreacties en hoe je daar bewust mee omgaat.

Het doel is niet om conflicten "op te lossen" alsof het fouten zijn. Het doel is om deelnemers taal, inzicht en praktische handvatten te geven om spanningen eerder te herkennen en beter te begeleiden.

Vaak ontstaat er tijdens zo’n dag herkenning. Mensen ontdekken dat wat zij ervaren niet alleen persoonlijk is, maar onderdeel van bredere groepsdynamieken.

Klik hier voor de beschrijving van de workshop.

Wanneer een conflict al is vastgelopen

Soms zijn spanningen echter verder geëscaleerd. Dan is een training niet genoeg en helpt een andere vorm van ondersteuning. Daarom werkt MfN-registermediator Margriet Bos samen met Stroomversnellers.

Bij mediation gaan betrokkenen onder begeleiding van een onafhankelijke derde met elkaar in gesprek. Niet om gelijk of ongelijk vast te stellen, maar om ruimte te creëren voor wederzijds begrip, belangen en mogelijke vervolgstappen.

Margriet kent de wereld van activisme, maatschappelijke organisaties en gedeelde idealen van binnenuit. Dat is fijn, omdat ze net als andere trainers weet dat gedeelde waarden een samenwerking niet automatisch makkelijk maken. Ze heeft zich verder toegelegd op groepsmediation – dat betekent dat als het conflict meerdere betrokkenen kent, ze jullie óók kan helpen.

Ontwikkelingen binnen Stroomversnellers

We signaleren dat er een groeiende vraag is naar conflictbegeleiding. Daarom zijn we actief bezig met het ontwikkelen van conflictvaardigheden in onze eigen trainerspoule en de bredere beweging.

Harriët was lange tijd vrijwillige buurtbemiddelaar bij Beter Buren en hoopt volgend jaar net als Margriet register mediator te worden. Ook zijn er weer mensen naar de Ulex cursus conflict transformatie gegaan.

Save the date: 26 november

Op 26 november organiseren we een lunch webinar waarin Margriet en Harriët veel voorkomende conflicten bij NGO’s en actiegroepen toelichten en uitdiepen. Als je op de hoogte wil blijven, stuur alvast een mailtje naar harriet@stroomversnellers.org of houd onze social media en nieuwsbrief in de gaten!

Heb je tips hoe we ons verder kunnen ontwikkelen?

Of heb je vragen, twijfel je of een training of mediation passend is, of wil je sparren over jullie situatie? Neem gerust contact op.